24 مرداد 1404 – شهر چمران خوزستان
خطبه اول:
یکی از آموزههای بلند اخلاقی در مکتب اهل بیت (علیهمالسلام)، شیوه برخورد با بدیها و رفتارهای ناپسند دیگران است. در جامعهای که روابط انسانی گاه دچار تنش و کدورت میشود، نیازمند راهکاری هستیم که نه تنها آتش دشمنی را خاموش کند، بلکه دلها را به مهر و صفا نزدیک سازد.
قَالَ امیرالمومنین (علیه السلام): عَاتِبْ أَخَاکَ بِالْإِحْسَانِ إِلَيْهِ، وَارْدُدْ شَرَّهُ بِالْإِنْعَامِ عَلَيْهِ.
آقا امیر المومنین در حدیثی که در حکمت 158 کتاب شریف نهج البلاغه آمده است، می فرماید: برادرت را (به هنگامى که خطايى از او سرمى زند) با نيکى کردن به او، سرزنش کن و شر وى را از راه بخشش به او، دور ساز
بهترين راه دفع شرّ
اين گفتار حکيمانه اميرمؤمنان (عليه السلام) بهترين راه رفع مزاحمت هاى بعضى از دوستان را بيان کرده است.
ناگفته پيداست که گاه دوستان ـ به ويژه هنگامى که مدت دوستى طولانى باشدـ بى مهرى هايى در حق يکديگر مى کنند، اگر باب گله و سرزنش ومقابله به مثل گشوده شود ممکن است اين شکاف روزبه روز بيشتر گردد ونامهربانى ها به شکل تصاعدى پيش رود و چه بسا رشته اخوت و دوستى از هم گسسته شود؛ اما اگر به جاى مقابله به مثل، مقابله به ضد انجام شود آن گونه که امام (عليه السلام) در اين گفتار حکيمانه اش فرموده است، به زودى اين وضع پايان مى يابد و شخص خطاکار از کرده خود پشيمان مى گردد و در مقام جبران برمى آيد.
فى المثل او هنگام بازگشت از يک سفر زيارتى به ديدار من نيامد، من به جاى اين که او را سرزنش کنم انتظار مى کشم که در موقع مناسب به ديدارش بروم؛ بديهى است که هرقدر او فرد کم محبّتى باشد باز تحت تأثير قرار مى گيرد. يا هنگام نياز من به وام از دادن وام به من خوددارى کرد؛ اما من هنگامى که احساس مى کنم نياز دارد به سراغش مى روم و وام بيشترى در اختيارش مى گذارم. به يقين در آينده بى مهرى خود را تکرار نخواهد کرد.
آموزههای قرآنی
اساس اين سخن همان است که در قرآن مجيد آمده، مى فرمايد (ادْفَعْ بِالَّتِى هِىَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِى بَيْنَکَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ کَأَنَّهُ وَلِىٌّ حَمِيمٌ)؛ «بدى را با نيکى دفع کن، ناگاه (خواهى ديد) همان کس که ميان تو و او دشمنى است، گويى دوستى گرم و صميمى است».
ولى همان گونه که در آيه بعد از اين آيه آمده است همه افراد اين قدر ظرفيت و سعه صدر ندارند که بتوانند بدى ها را با خوبى و بى مهرى ها را با محبت پاسخ گويند، مى فرمايد: (وَمَا يُلَقَّاهَآ إِلاَّ الَّذِينَ صَبَرُوا وَمَا يُلَقَّاهَآ إِلاَّ ذُو حَظٍّ عَظِيمٍ)؛ «اما جز کسانى که داراى صبر و استقامت اند به اين مقام نمى رسند و جز کسانى که بهره عظيمى (از ايمان و تقوا) دارند به آن نايل نمى گردند».
سیره اهل بیت (علیهمالسلام)
رفتار پيغمبر اکرم (صلي الله عليه و آله) و امامان معصوم (عليهم السلام) و اصحاب و ياران ايشان الگوى روشنى براى اين مطلب است.
بعد از داستان فتح مکه؛ بسيارى از مسلمانان انتظار داشتند که پيغمبر اکرم (صلي الله عليه و آله) انتقام خونين و شديدى از آن ها بگيرد و سرزمين مکه را از لوث وجودشان پاک سازد. حتى بعضى از آن ها پيش خود شعار «الْيَوْمَ يَوْمُ الْمَلْحَمَة؛ امروز روز انتقام است» را سردادند ولى ناگهان ديدند که پيغمبر اکرم (صلي الله عليه و آله) با جمله کوتاه و پرمعناى «اذْهَبُوا فَأَنْتُمُ الطُّلَقاءُ؛ برويد که همه آزاديد» و شعار «الْيَوْمَ يَوْمُ الْمَرْحَمَة؛ امروز روز بخشش است» صحنه را به کلى عوض کرد و همين سبب شد اکثر دشمنان اسلام به دوستان صميمى پيامبر (صلي الله عليه و آله) مبدل شدند و طبق آيه شريفه (وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِى دِينِ اللهِ أَفْوَاجآ)؛ مردم گروه گروه وارد دين اسلام شدند. اميرمؤمنان على (عليه السلام) نيز بعد از جنگ جمل نه انتقامى از آتش افروزان جنگ جمل گرفت و نه اموال آن ها را به غنيمت برداشت، بلکه فرمان عفو صادر فرمود و همسر پيامبر (صلي الله عليه و آله) را که آتش افروز اصلى جنگ بود با احترام کامل به مدينه بازگرداند.
در حالات امامان معصوم ديگر (عليهم السلام) نيز نظير همين معنا درباره دشمنان سرسخت ديده مى شود. ازجمله طبق آنچه مرحوم علامه مجلسى در بحارالانوار در باب مکارم اخلاق امام سجاد (عليه السلام) آورده مى خوانيم که شخصى دربرابر آن امام بزرگوار ايستاد و زبان به دشنام و ناسزاگويى گشود. حضرت سخنى به او نگفت. هنگامى که گفتار او تمام شد و بازگشت امام (عليه السلام) به يارانش که آن جا نشسته بودند فرمود: شنيديد اين مرد چه گفت؟ دوست دارم همراه من بياييد تا پاسخ مرا به او بشنويد. عرض کردند: مانعى ندارد. آن ها مايل بودند که امام (عليه السلام) پاسخى همچون سخنان او بدهد ولى ديدند امام (عليه السلام) در اثناى راه اين آيه شريفه را تلاوت مى کند (عليهم السلام) (وَالْکَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ وَاللهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ)؛ «(پرهيزکاران کسانى هستند که) خشم خود را فرو مى برند؛ و از خطاى مردم درمى گذرند؛ وخدا نيکوکاران را دوست دارد». با شنيدن اين آيه دانستيم که حضرت نمى خواهد مقابله به مثل کند. هنگامى که به منزل آن شخص رسيديم. امام (عليه السلام) او را با صداى بلند فراخواند و فرمود: بگوييد على بن الحسين است. او از خانه بيرون آمد در حالى که آماده شنيدن سخنان تند و شديد بود. در اين جا امام (عليه السلام) به او رو کرد و فرمود: «يَا أَخِي إِنَّکَ کُنْتَ قَدْ وَقَفْتَ عَلَيَّ آنِفاً فَقُلْتَ وَقُلْتَ فَإِنْ کُنْتَ قُلْتَ مَا فِيَّ فَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ مِنْهُ وَإِنْ کُنْتَ قُلْتَ مَا لَيْسَ فِيَّ فَغَفَرَ اللَّهُ لَک؛ برادر تو الان نزد من آمدى و آنچه را که مى خواستى گفتى. اگر نسبت هايى که به من دادى در من هست من از خدا براى خودم آمرزش مى طلبم و اگر آنچه گفتى در من نيست براى تو طلب آمرزش مى کنم». هنگامى که آن مرد اين محبت و لطف و عطوفت را ديد پيشانى امام (عليه السلام) را بوسيد و گفت: من چيزهايى گفتم که در تو نبود و لايق خودم بود.
اين گفتار را با حديثى از حالات پيغمبر اکرم (صلي الله عليه و آله) پايان مى دهيم. در مناقب ابن شهرآشوب درباره اخلاق رسول اکرم (صلي الله عليه و آله) آمده است: «وَلا يَجْزِي بِالسَّيِّئَةِ السَّيِّئَةَ وَلَکِنْ يَغْفِرُ وَيَصْفَحُ؛ بدى را به بدى جزا نمى داد بلکه (با خوبى به مقابله با آن مى پرداخت و) مى بخشيد و صرف نظر مى کرد».
خطبه دوم:
تقوا، به معنای پرهیزگاری و دوری از گناه و نافرمانی، یکی از اساسیترین مفاهیم در دین ماست. تقوا به ما کمک میکند تا رفتارهای صحیح را برگزینیم و در مسیر درست زندگی کنیم.
تقوا مانند یک سپر محافظتی عمل میکند که ما را از خطرات دنیوی و آخرتی محافظت مینماید. افرادی که تقوا دارند، همواره در تلاش هستند تا خداوند را در همه امور زندگیشان در نظر بگیرند و از انجام کارهای ناپسند دوری کنند.
در قرآن کریم آمده است: (یا أیّها الّذین آمَنوا اتّقوا اللهَ و قُولوا قُولاً سَدیداً) آیه 70 سوره احزاب.
(اى كسانى كه ايمان آوردهايد! از خدا بترسيد و سخن سنجيده بگوييد.)
این آیه به ما یادآوری میکند که تقوا نه تنها در زندگی فردی، بلکه در تعاملات اجتماعی و کلاممان نیز باید نمود داشته باشد.
بیایید به تقوا به عنوان یک منبع نیرومند نگاه کنیم. تقوا، باعث میشود ما عزت نفس داشته باشیم، در برابر وسوسهها مقاوم باشیم و با اعتماد به نفس قدم برداریم.
در نهایت، امیدوارم که همگی به یادگیری و رعایت تقوا در زندگی روزمرهمان متعهد باشیم و با نیکوکاری و رفتار نیکو به سعادت دنیا و آخرت نائل شویم.
اربعین حسینی در پرتو قرآن کریم
مقدمه
اربعین حسینی، نه فقط یک مناسبت تاریخی، بلکه یک جریان معرفتی، تربیتی و تمدنی است. این روز، نقطه اوج حرکت عاشورا و آغاز بازخوانی آن برای نسلهاست.
فلسفه زیارت اربعین در قرآن
- حرکت به سوی حقیقت
«فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ»_ (ذاریات: ۵۰)
راهپیمایی اربعین، نماد فرار از دنیاپرستی و حرکت به سوی حقیقت و ولایت الهی است.
- تکریم شهدا و زنده نگهداشتن یاد آنان
«وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا»_ (آلعمران: ۱۶۹)
اربعین، زنده نگهداشتن یاد شهیدان راه خداست.
پیامهای تمدنی اربعین
- وحدت امت اسلامی
«إِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً»_ (انبیاء: ۹۲)
اجتماع میلیونی اربعین، نماد وحدت امت اسلامی حول محور ولایت و شهادت است.
- احیای فرهنگ ایثار و خدمت
«وَيُؤْثِرُونَ عَلَى أَنفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ»_ (حشر: ۹)
(آنان ایثار میکنند و ترجیح میدهند دیگران را بر خودشان، گرچه خود آنها محتاج باشند.)
فرهنگ اربعین، فرهنگ ایثار، محبت و کرامت انسانی است.
جمعبندی: اربعین، یک مناسبت صرفاً مذهبی نیست؛ بلکه یک مدرسه تربیتی، یک رسانه فرهنگی، و یک حرکت تمدنی است. با تأمل در آیات قرآن، درمییابیم که این واقعه، ریشه در آموزههای الهی دارد و میتواند چراغ راهی برای جامعه امروز باشد.
بیایید اربعین را نه فقط زیارت، بلکه بازسازی هویت دینی و انسانی خود بدانیم.
تشکر از مواکب مردمی اربعین
در مسیر نورانی نجف تا کربلا و در مسیر زائران و در مرز ایران، مواکب مردمی جلوهای بینظیر از ایثار، محبت و کرامت انسانی را به نمایش گذاشتند.
مردم عراق و دیگر کشورها، با دلهایی سرشار از عشق حسینی، خانههای خود را به حسینیه تبدیل کردند و سفرههایشان را برای زائران گستردند.
از کودکانی که با لیوانهای آب در گرمای مسیر ایستاده بودند، تا پیرمردانی که با دستان لرزان کفش زائران را تمیز میکردند، همه و همه در این خدمت عظیم شریک بودند.
این مواکب، نه فقط غذا و استراحتگاه، بلکه آرامش و محبت را به زائران هدیه دادند.
سپاس ما از این عزیزان، تنها قطرهای است در برابر دریای محبتشان.
میزبانی مردم عراق
مردم شریف عراق، با آغوشی باز و دلهایی پر از محبت، میزبان میلیونها زائر شدند.
از شهرهای بزرگ تا روستاهای کوچک، همه با افتخار در خدمت زائران بودند.
نه تنها امکانات مادی، بلکه محبت و احترام بینظیری را نثار زائران کردند.
این میزبانی، نمونهای درخشان از برادری، همدلی و ایمان مشترک میان ملتهاست.
از صمیم قلب از مردم عراق سپاسگزاریم که با تمام وجود، این مسیر را به مسیر عشق تبدیل کردند.
فعالیتهای مسئولان
در کنار تلاشهای مردمی، مسئولان نیز نقش مهمی در برگزاری باشکوه این مراسم ایفا کردند.
از ستادهای اربعین حسینی و وزارتخانه های مختلف ایرانی گرفته تا نیروهای امنیتی و فرهنگی، همه با برنامهریزی دقیق و تلاش شبانهروزی، زمینهساز آرامش و نظم در این حرکت عظیم شدند، که این خدمت خالصانه نشاندهنده همت بلند و تعهد مسئولان به خدمترسانی به زائران بود.
از همه عزیزانی که در این مسیر، چه رسمی و چه داوطلبانه، خدمت کردند، صمیمانه قدردانی میکنیم.
ایالات متحده طرحی جاهطلبانه برای خلع سلاح حزبالله لبنان تا پایان سال 2025 ارائه کرده است. این طرح، که توسط تام باراک، فرستاده ویژه دونالد ترامپ، به کابینه لبنان پیشنهاد شده و متاسفانه مورد موافقت دولت لبنان قرار گرفت.
طرح پیشنهادی آمریکا پنج هدف اصلی را دنبال میکند:
- حذف حضور مسلحانه گروههای غیردولتی: خلع سلاح تدریجی حزبالله و سایر گروهها برای تقویت کنترل دولت لبنان.
- استقرار ارتش لبنان در مناطق حساس: حضور نیروهای رسمی در مرزها و نقاط داخلی.
- عقبنشینی اسرائیل از پنج موضع: خروج نیروهای اسرائیلی از مناطق استراتژیک جنوب لبنان.
- حل مسئله زندانیان: آزادسازی زندانیان از طریق مذاکرات غیرمستقیم.
- تعیین مرزهای دائمی: حل مناقشات مرزی با اسرائیل و سوریه.
در این لحظه حساس از تاریخ منطقه، ما با صدای بلند و قلبی استوار اعلام میکنیم: ملت ایران در کنار محور مقاومت ایستاده است. این موضع نه از سر احساسات زودگذر، بلکه برآمده از تجربه، ایمان، و درک عمیق از واقعیتهای سیاسی، امنیتی و تاریخی منطقه است.
چرا محور مقاومت؟
محور مقاومت، تنها یک جبهه نظامی نیست؛ بلکه نماد ایستادگی در برابر سلطهطلبی، تحقیر ملتها، و تجاوز به کرامت انسانی است.
– این محور، در برابر اشغالگری و تروریسم دولتی ایستاده و از عزت امت اسلامی دفاع کرده است.
– در برابر تحریمها، محاصرهها و حملات بیرحمانه، نهتنها تسلیم نشده، بلکه با ایثار و فداکاری، امنیت و ثبات را برای ملتهای منطقه به ارمغان آورده است.
– محور مقاومت، صدای مظلومان فلسطین، یمن، سوریه و عراق است؛ صدایی که در برابر سکوت جهانی، حقیقت را فریاد میزند.
—
ما اعلام میکنیم:
- حمایت از مقاومت، حمایت از استقلال و عزت لبنان است.
- تا زمانی که اشغالگری، تجاوز و تهدید وجود دارد، مقاومت مشروعترین پاسخ است.
- ما اجازه نخواهیم داد که فشارهای خارجی، صدمه ای به محور مقاومت وارد کند.
ما از جامعه جهانی میخواهیم که به جای فشار بر مقاومت، به ریشههای بحران توجه کند:
– اشغال سرزمینها توسط رژیم صهیونیستی
– نقض مکرر آتشبسها و حملات فرامرزی
– تحریمهای ظالمانه علیه ملتهای مستقل
تا زمانی که این عوامل پابرجا هستند، حمایت از مقاومت نهتنها حق، بلکه وظیفه همگانی است.
سخن پایانی
ما در کنار مجاهدان محور مقاومت ایستادهایم، نه برای جنگطلبی، بلکه برای صلحی عادلانه، کرامتی پایدار، و آیندهای آزاد.
از خداوند متعال میخواهیم که ما را در این مسیر حق یاری کند، و به ملتهای مظلوم قدرت، صبر و پیروزی عطا فرماید.
ارجاع به سایر پایگاه ها:
